چشم اندازي به توسعه ميثاق بين الملل  (حقوق اقتصادي،‌اجتماعي و فرهنگي)
چشم اندازي به توسعه ميثاق بين الملل (حقوق اقتصادي،‌اجتماعي و فرهنگي)

ناشر:
نویسنده: متيو سي. آر. كرتون
مترجم: دكتر محمد حبيبي مجنده (از انگلیسی به فارسی)
صفحه: 633
نوبت چاپ: اول
تاریخ چاپ: 1386
قیمت: 11/500

چکیده:

حقوق بشر مجموعه‌اي به هم پيوسته از حق‌هاي مدني، سياسي، اجتماعي، اقتصادي و فرهنگي است. متأسفانه گفتمان رايج حقوق بشر و نيز رويه و عملكرد دولت‌ها و نهادهاي ملي و بين‌المللي حقوق بشري بر حق‌هاي مدني و سياسي تأكيد كرده و از حقوق اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي غلفت كرده‌اند. اين كتاب تلاشي است در پرداختن عالمانه به سير تحول و توسعه ميثاق بين‌المللي حقوق اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي (1966) به مثابه فراگيرترين سند بين‌المللي كه به اين حوزه از حق‌هاي بشري مربوط مي‌شود. نويسنده محترم ضمن برطرف ساختن شبهات مربوط به حقوق اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي به تبيين برخي حق‌هاي مهم و كليدي مي‌پردازد و در اين مسير به طرز عمل و رويه كميته حقوق اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي تكيه مي‌كند. 
متيو سي. آر. كريون، استاد حقوق بين‌الملل در مدرسه عالي مطالعات شرقي و آفريقايي (School of Oriental and African Studies, SOAS) مي‌باشند.


فهرست مطالب

پيش گفتار ويراستار 15
پيش گفتار 16
ديباچه چاپ جلد شميز 17
ميثاق بين‌المللي حقوق اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي 18
کميته حقوق اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي سازمان ملل 19
آئين گزارش‌دهي 19
پروتکل اختياري 21
تفسيرهاي عمومي 23
مقدمه 25
1
حقوق اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي و تدوين آنها / 31
1. مقدمه 31
2. حقوق اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي 33
3. ميثاق بين‌المللي حقوق اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي 43
الف. تدوين ميثاق 43
ب. ميثاق و اهميت آن به عنوان تضمين حقوق بشر 50


نظام نظارت / 59
1. مقدمه 59
2. پيشينه تأسيس کميته 65
الف. تدوين نظام اجرا 65
1- آئين عرضحال 65
2- سازمان‌هاي تخصصي 66
3- کميته‌اي تخصصي 67
4- نتيجه 68
ب. گروه کاري اجلاس ها 70
3. کميته حقوق اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي 73
الف. ترکيب کميته 73
1- انتصاب اعضا 74
2- نمايندگي و توزيع اعضا 75
3- ماهيت تخصصي کميته 76
4- استقلال کميته 78
ب. جايگاه کميته 81
ج. شيوه‌هاي کاري کميته 83
1- آئين نامه داخلي 83
2- تناوب و مدت زمان نشست‌ها 84
3- تصميم گيري با اجماع 87
4- اطلاع‌رساني 88
د. نقش کميته 89
هـ. برنامه گزارش‌دهي 91
1- تعهد به گزارش‌دهي 91
2- ادواري بودن گزارش ها 95
3- محتواي گزارش‌ها 97
و. بررسي گزارش دولت ها 102
1- مباني نظري گفتگوي سازنده 103
2- كارآيي رويكرد 104
3- گروه كاري پيش از نشست 107
4- عدم حضور در كميته 111
5- منابع اطلاعات 112
الف- سازمان‌هاي تخصصي 113
ب- سازمان‌هاي غيردولتي 118
ج- ساز كارهاي نهادي 121
6- پي‌گيري و اقدام تكميلي 123
7- ملاحظات پاياني کميته 127
8- تفسيرهاي عمومي 129
9- بحث عمومي 133
10- مساعدت فني 135
ز- نقش اركان ديگر در كار كميته 137
1- دبيرخانه 137
2- شوراي اقتصادي و اجتماعي 138
ح- آينده: پروتكل اختياري؟ 139
4. نتيجه‌گيري144

3
تعهدات دولت ها / 149
1- مقدمه 149
2- ماهيت تعهدات 149
الف- تعهدات به رفتار و نتيجه 150
ب- تعهدات به احترام، حمايت و ايفاء 152
1. تعهد به احترام 153
2. تعهد به حمايت 155
3. تعهد به ايفاء 157
3. «متعهد مي‌‌شود اقداماتي اتخاذ كند» 158
4. «با تمام ابزار و وسائل مقتضي» 160
الف- شرايط مندرج در متن ميثاق 161
ب- شرايط كميته 162
1. شرايط روش شناختي 162
2. نگراني‌هاي اساسي 166
5. «از جمله به طور خاص اتخاذ اقدامات تقنيني» 171
6. «تحقق كامل» 175
7. «دستيابي تدريجي» 177
8. «حق‌هاي شناخته شده» 182
9. «تا حداكثر منابعي كه در اختيار آن است» 184
10. «به صورت انفرادي و از طريق مساعدت و همكاري بين‌المللي به خصوص اقتصادي و فني» 194
11. نتيجه گيري202

4
عدم تبعيض و برابري / 205
1. مقدمه 205
2. مفاهيم عدم تبعيض و برابري 206
3. برابري در ميثاق 210
الف- متن ميثاق 210
ب- رويکرد کميته 212
4. ماده 2: عدم تبعيض 215
الف- رفتار متفاوت 218
ب- هدف يا اثر 220
ج- عللي که تبعيض بر اساس آنها ممنوع است 222
1. حصري يا تمثيلي 223
الف) گرايش جنسي 226
ب) تابعيت 227
ج) ثروت 230
2. ماهيت مظنون طبقه بندي ها 232
د) قلمرو مقرره عدم تبعيض 233
5. تعهدات دولت ها 238
الف- اجراي فوري يا تدريجي؟ 238
ب- نوع اقدام لازم 239
ج- اقدام مثبت و حمايتي 241
1. مشروعيت اقدام مثبت 241
2. شکل اقدام مثبت 244
3. نمونه‌اي از اقدام مثبت: گروه‌هاي اقليت 246
د- تبعيض خصوصي 248
6. نتيجه گيري251

5
حق بر کار / 253
1. مقدمه 253
2. بحث‌ها و کارهاي مقدماتي مربوط به تدوين ميثاق 254
الف. تضمين حق بر كار 254
ب. فرصت کسب معاش خويش 255
ج. آزادي انتخاب شغل 257
د. اشتغال كامل 259
1. توسعه اقتصادي 261
2. برنامه‌هاي ملي و بين‌المللي 261
3. اشتغال مولد 262
4. آزادي‌هاي بنيادي سياسي و اقتصادي 262
5. اقداماتي که بايد اتخاذ شود 263
3. رويكرد كميته 264
الف. تضمين حق بر كار 264
ب. عناصر حق بر كار 265
1. دسترسي به اشتغال 266
الف) اشتغال كامل 266
ب) فرصت کسب معاش خويش از طريق كار 271
ج) دسترسي برابر به اشتغال 271
د) خدمات اشتغال 279
و) آموزش فني و حرفه‌اي 279
2. انتخاب آزاد اشتغال 280
3. تضمين عليه اخراج خودسرانه 284
4. نتيجه گيري 287

6
شرايط عادلانه و مطلوب کار / 291
1. مقدمه 292
2. کارهاي مقدماتي 292
الف ماده 7: تعهدات دولت ها 293
ب. ماده 7 (الف): حداقل دستمزد 293
ج. ماده 7 (الف) (1): دستمزد عادلانه و اجرت برابر 294
د. ماده 7 (الف) (2): زندگي آبرومندانه 296
هـ. ماده 7 (ب): شرايط کاري ايمن و سالم 296
و. ماده 7 (ج): فرصت برابر براي ارتقاء 296
ز. ماده 7 (د): استراحت، تفريح و محدوديت معقول ساعات کار 297
3. رويکرد کميته 298
الف. ماده 7 (الف): حداقل دستمزد 298
1. اجرت عادلانه 298
2. حداقل اجرت 299
3. دستمزد برابر 303
ب. برابري در شرايط اشتغال 307
ج. شرايط کاري ايمن و سالم 308
د. فرصت برابر براي ارتقاء 311
هـ. استراحت و فراغت 312
4. نتيجه‌گيري315

7
حق تشکيل و پيوستن به اتحاديه‌هاي صنفي / 317
1. مقدمه 318
2. کارهاي مقدماتي 319
الف. ماده 8 (1): تعهد به تضمين 321
ب. ماده 8 (1) (الف): حق تشکيل و پيوستن به اتحاديه‌هاي صنفي 322
1. «حق هر کس به تشکيل اتحاديه‌هاي صنفي...» 322
2. «... اتحاديه صنفي به انتخاب خود...» 323
3. «... براي پيشبرد و حمايت از منافع اقتصادي و اجتماعي خود...» 323
4. محدوديت‌ها 325
ج. ماده 8 (1) (ب): حق تشکيل فدراسيون 326
د. ماده 8 (1) (ج): حق اتحاديه‌هاي صنفي به کارکرد آزاد 326
هـ. ماده 8 (1) (د): حق اعتصاب 328
و. ماده 8 (2): اعضاي نيروي مسلح، پليس و تشکيلات اداري دولت 330
ز. ماده 8 (3): مقاوله نامه 1948 سازمان بين‌المللي کار 331
3. رويکرد کميته 332
الف. ماده 8: تعهد به تضمين 332
ب. ماده 8 (1) (الف): حق تشکيل و پيوستن به اتحاديه صنفي به انتخاب خود 334
1. حق «هر کس» 334
2. مشروط به قواعد سازمان ذي‌ربط 338
3. اتحاديه صنفي «به انتخاب خود» 339
الف) تنوع اتحاديه‌هاي صنفي 339
ب) قراردادهاي تضمين اتحاديه صنفي 340
4. شرايط 343
5. محدوديت‌ها 344
ج. ماده 8 (1) (ب): حق تشکيل فدراسيون 346
د. ماده 8 (1) (ج): حق اتحاديه صنفي به کارکرد آزاد 347
1. تشکيلات داخلي اتحاديه صنفي 347
2. چانه‌زني جمعي 349
3. حمايت در برابر انحلال يا تعليق 352
هـ. ماده 8(1)(د): حق اعتصاب 352
4. نتيجه‌گيري360

8
حق بر سطح کافي زندگي / 363
1. مقدمه 364
2. مباحث و کارهاي مقدماتي 365
الف. مقدمه 365
ب. بند 1 ماده 11 365
1. دو ماده مجزا 365
2. حق بر مسکن 366
3. غذا و پوشاک 367
4. سطح کافي زندگي 368
5. براي خود و خانواده‌اش 370
6. بهبود مستمر شرايط زندگي 371
7. اقدامات مقتضي براي تضمين تحقق حق 372
8. همکاري بين‌المللي 373
ج. بند 2 ماده 11 374
1. حق آزادي از گرسنگي 375
2. حق بنيادي همگان 376
3. اقدامات و برنامه‌هاي خاص 377
4. بند (الف) 377
5. بند (ب) 379
3. رويکرد کميته 379
الف. سطح کافي زندگي 379
ب. حق بر غذاي کافي 384
1. مقدمه 384
2. آزادي از گرسنگي 384
3. معناي «غذاي کافي» 386
4. تحقق حق بر غذا 388
الف) تنظيم حقوقي 392
ب) نظارت بر سوء تغذيه 394
ج) گروه‌هاي آسيب‌پذير 395
5. تعهدات خاص دولت‌ها 395
الف) اهداف فرعي 397
ب) توسعه و به کارگيري منابع طبيعي 400
6. اقدامات خاص 401
الف) علم و فناوري 401
ب) اصول تغذيه 401
ج) اصلاح ارضي 402
7. ماده 11(2)(ب) 404
8. همکاري و مساعدت بين‌المللي 408
ج. حق بر مسکن 411
1. مقدمه 411
2. تحقق تدريجي 412
3. نظارت و تنظيم خط‌مشي 414
4. «هر کس» 416
5. مسکن کافي 417
الف) دسترسي به مسکن 418
ب) امنيت تصرف و اخراج از منازل 422
ج) ابعاد کيفي مسکن کافي 429
6. نقش قانون و قانونگذاري 432
7. همكاري بين‌المللي 433
د. حق بر پوشاك 434
4. نتيجه‌گيري 434
نتيجه‌گيري‌ها 437

فهرست ضمائم
ضميمه1
INTERNATIONAL COVENANT
ON ECONOMIC, SOCIAL AND CULTURAL RIGHTS / 445
ميثاق بين المللي حقوق اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي 455
ضميمه 2
تفسيرهاي عمومي کميته حقوق اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي / 467
تفسير عمومي شماره1 (1989) 467
تفسير عمومي شماره 2 (1990) 470
تفسير عمومي شماره 3 (1990) 473
تفسير عمومي شماره 4 (1991) 478
تفسير عمومي شماره 5 485
تفسير عمومي شماره 6 496
تفسير عمومي شماره 7 505
تفسير عمومي شماره 8 (1997) 511
تفسير عمومي شماره 9 (1998) 515
تفسير عمومي شماره 10 (1998) 520
تفسير عمومي شماره 11 (1999) 522
تفسير عمومي شماره 12 525
تفسير عمومي شماره 13 (1999) 534
تفسير عمومي شماره 14 (2000) 550
تفسير عمومي شماره 15 571
تفسير عمومي شماره 16 (2005) 588
تفسير عمومي شماره 17 (2005) 599
تفسير عمومي شماره 18 615
ضميمه 3
کشورهاي عضو ميثاق بين‌المللي حقوق اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي/631 

 


 
دانشگاه مفید ساعت کاری:
ایران - قم شنبه تا چهار شنبه

تلفن: 32130285-025 

          025-32130287

ساعت 7:30 الی 16
فکس:  32925764-025  
chrs2003@gmail.com